Popieramy

Serwis turystyczno-sportowy
 
NICAM - cyfrowy system stereofonii Drukuj
Wpisany przez Mariusz Waśkowiec   

Zastosowanie modulacji częstotliwości FM w analogowym systemie transmisji dźwięku towarzyszącego telewizji programowej nie zapewnia uzyskania jakości Hi-Fi, a tym bardziej prawidłowego dźwięku stereofonicznego ze względu na wymagania dotyczące szerokości przenoszonego pasma. Dzieje się tak z powodu braku możliwości umieszczenia w standardowym kanale w.cz. drugiej, niezależnej częstotliwości nośnej fonii bez spowodowania szkodliwych interferencji z sygnałem wizyjnym lub z nośną podstawową fonii, odległą o 6,5 MHz od nośnej wizji. Ponadto system stereofonii analogowej charakteryzuje się dwiema istotnymi wadami, a mianowicie:
* interferencjami sygnału pilota (19 kHz) oraz jego harmonicznych (38, 57 i 76 kHz) z częstotliwością odchylania linii;
* niewystarczającą separacją międzykanałową (ok. 40 dB), która przy transmisji dwóch niezależnych dźwięków (np. film z dwiema wersjami językowymi) powinna wynosić co najmniej 60 dB, które wykluczają osiągnięcie wysokiego standardu transmisji.

Wad tych jest pozbawiony cyfrowy system stereofonii, określany mianem NICAM (ang. Near Instantenousely Companded Audio Multiplex), oznaczający tzw. zwielokrotnioną fonię z prawie jednoczesną kompresją-ekspansją, a więc system realizujący transmisję całkowicie niezależnych kanałów dźwiękowych.

System NICAM (w pełnym brzmieniu NICAM 728, określający szybkość transmisji danych wynoszącą 728 kbit/s) jest systemem nadawania cyfrowego dźwięku stereofonicznego lub dwóch oddzielnych sygnałów monofonicznych (w trybie pracy dual), w którym do ich odbioru niezbędny jest odbiornik telewizyjny wyposażony w demodulator DQPSK (ang. Differential Quadrature Shift Keying ) oraz dekoder sygnału NICAM. System ten zapewnia pasmo sygnału audio 40 Hz¸15 kHz przy częstotliwości próbkowania 32kHz, separacja międzykanałowa zaś jest ograniczona jedynie przez układy analogowe przed koderem i za koderem, co czyni system niemal idealnym do transmisji typu dual, z zachowaniem w pełni niezależnej transmisji sygnału FM monofonicznego.
Dla potrzeb transmisji dźwięku w systemie NICAM przeznaczono w Polsce podnośną umieszczoną w odległości 5,85 MHz od częstotliwości nośnej wizji, przy jednoczesnym ograniczeniu widma nadajnika wizyjnego do 6,25 MHz, co odpowiada ograniczeniu pasma sygnału luminancji do 5 MHz.


Rys. 3.5. Usytuowanie nośnej fonii systemu cyfrowego NICAM w kanale telewizyjnym 8 MHz wg OIRT